Nasz Patron

Roman Brandstaetter (1906-1987)

Roman Brandstaetter urodził się 3 stycznia 1906 roku w Tarnowie, w religijnej rodzinie żydowskiej, z której przejął umiłowanie Biblii i zainteresowania literackie. Jego życie wiązało się z miastami, w których - niczym na węzłowych stacjach - zatrzymywał się na krócej lub na dłużej, aby doświadczać mocy łaski i wypełniać swoje pisarskie posłannictwo. Były to miasta: Tarnów, Jerozolima, Rzym, Zakopane, Asyż, Poznań. W Tarnowie wchodził w świat literatury, w Jerozolimie przeżył olśniewające spotkanie z Galilejczykiem (1944), któremu później zaśpiewał Pieśń o moim Chrystusie (1960). W Rzymie przyjął chrzest i związał się przez sakrament małżeństwa z Reginą Wiktor (1946). Było to małżeństwo oparte na wielkiej i wiernej miłości, co potwierdza wyznanie Pisarza po śmierci żony: "Była mym domem. Mój dom umarł. Anioł opuścił mój dom". W Zakopanem pobyt trwał dziesięć lat (1951-1960). Stolica Podhala nadała mu godność honorowego obywatela za działalność literacką i społeczną. Główną stacją Życia Pisarza był Poznań, ale udawał się stąd chętnie do Asyżu, który stał się jego przystanią duchową i miejscem kontemplacji nad profetycznym dziedzictwem Autora Hymnu Słonecznego. Przeszedł do wieczności 28 września 1987. Na miejsce wiecznego spoczynku wybrał cmentarz poznański na Miłostowie. Na grobowcu, w którym wcześniej spoczęła żona, polecił umieścić słowa Apostoła: "Przeszliśmy ze śmierci do życia" (1 J 3, 14).

Brandstaetter był wybitnym pisarzem, poetą, dramatopisarzem, translatorem Ksiąg Pisma Świętego. Jego dzieła przenika wielkie myślenie i głęboka teologia. Potwierdza to najpiękniejsza powieść jego życia, tetralogia Jezus z Nazarethu. Przebija z niej dobre odczytanie myśli zbawczej Przymierza, świetna znajomość zwyczajów Ludu Wybranego, Talmudu, Qumran, psychologii ludzi Biblii, języka i geografii ojczyzny Jezusa ziemskiego. Jest to dzieło wyjątkowe; religijne i poetyckie, jedyne w swoim rodzaju na świecie. Niezwykle piękne, bo pełne przemodlonej mądrości są też jego inne utwory, jak np. Krąg biblijny, Krąg biblijny i franciszkański, Pieśń o moim Chrystusie, Kroniki Assyżu, Księga modlitw dawnych i nowych. Wielkie problemy ludzkie są zawarte we wszystkich dramatach, a zwłaszcza w nagrodzonych (Milczenie, Dzień gniewu). Pisarz otrzymał wiele odznaczeń państwowych i regionalnych, nagród zagranicznych (m.in. prestiżową nagrodę Herdera za rok 1986) i krajowych. Jest chlubą Poznania i Wielkopolski, ceniony w świecie, a stale za mało znany i uznawany w Polsce.

(Pełna bibliografia w książce Świat Biblii Romana Brandstaettera, pod red. ks. J.K. Pytla, Szczecin 1999, s. 291-292)

Ks. J.K. Pytel